Sular�m�z Tehdit
Alt�nda
D�nya �ap�nda bir �ok rahats�z edici de�i�me oluyor. Her gelen bilgiyle ara�t�rmac�lar d�nyay� yeniden g
�zden ge
�iriyor.
Gana'da b
�y
�k bir sorun vard
�r. Buradaki hayvanlar
garip bir
�ekilde
yok oluyorlard
�.
Babunlar ise durmadan art
�yordu.
Burada ya
�ayan
babun gruplar
� �iftlikleri mahvediyordu.
K
�yl
�leri sinirlendirip
�aresiz b
�rak
�yorlard
�.
1960'lardan beri Gana vah
�i do
�a kurumu haftal
�k devriyelerinin kay
�tlar
�n
� titiz bir
�ekilde
tutuyor. G
�r
�nen t
�m hayvanlar
�n bilgilerini i
�eren bu belgeler d
�nyadaki en geni
� kapsaml
� kay
�tlar
� aras
�nda yer al
�yor. Fillerin %70'in say
�s
� t
�kenmi
�ti. Su ayg
�rlar
�n
�n say
�s
� yar
�s
�na inmi
�ti.
Ama muhtemelen i
�lerindeki
en rahats
�z edici
�ey b
�y
�k y
�rt
�c
�lar
�n
neslinin t
�kenmesiydi.
Aslan n
�fusunun
%80'i yok olmu
�tu.
Y
�rt
�c
�lar
�n
yoklu
�unda babun
say
�s
� sadece atmad
�. Onlar ayn
� zamanda kendilerini
gece avlanacak kadar g
�vende
hissediyorlard
� ve
zamanla daha da sald
�rgan
hale geldiler. Gana'daki bal
�k
rezervlerine ait y
�l
y
�l bilgileri
toplay
�p bunu grafi
�e aktard
���m
�zda ve bu grafi
�i Gana'daki vah
�i hayvan n
�fuslar
�ndaki y
�ll
�k de
�i
�im n
�fuslar
�n
�n
�zerine
getirdi
�imizde
ikisinin neredeyse m
�kemmel
bir
�ekilde
�rt
��t
��� g
�r
�l
�r.
Ara
�t
�rmac
�lar avc
�l
���n bal
�k
rezervlerinin durumundan etkilendi
�ine
dair kan
�t
buldular. Bal
�k
rezervleri iyi oldu
�unda
bal
�k fiyatlar
� ucuzluyor.
�nsanlar
�ok fazla bal
�k al
�yor ve nispeten daha az
vah
�i hayvan eti
yiyorlar. Aralar
�nda
bir ili
�ki var.
Bug
�n Gana'daki bal
�k rezervleri y
�llar
�ncesine g
�re yar
� yar
�ya daha az. Bir
�ok k
���k kasaba
��z
�lmemi
� gizemlerle doludur. Ara
�t
�rmac
�lar
Namibia'da sulardan gelen
��r
�k yumurta kokusuna
benzeyen kokunun kayna
��n
� ara
�t
�rmaya ba
�lad�lar. Bu koku garip bir fenomenin bir par
�as
�yd�. Okyanusun rengi de de
�i
�mi
�ti. Tonlarca bal
�k k
�y
�ya vurmu
�tu.
Ara
�t
�rmac
� denize hidrojen s
�lfit sal
�nd���n
�
fark etti. Bu zehirli bir gazd
�.
Ara
�t
�rmac
� ekibi ile birlikte
matkap denilen bir alet ile dip
�rnekleri
ald
�lar. Bu
�rnekte deniz dibinde
�ok fazla metan birikti
�ini g
�rd
�ler. Bu metan
�n patlamas
� ile de hidrojen s
�lfit a
���a
��km
�� olabilirdi. Hidrojen s
�lfit bal
�klar
� �nce fel
�
edip sonra
bo�ulmalar
�na neden oluyordu. Y
�zeydeki bas
�n
� d
���nce
deniz taban
�nki de
d
���yordu. Al
�ak bas
�n
� metan
�
a
���a
��kar
�yordu. Kar
��l
�kl
� olarak o da hidrojen s
�lfiti a
���a
��kar
�yordu. K
�rk y
�l
�nce Namibia'da
�ok fazla bal
�k vard
�. Bal
�klar
�n toplu
�l
�mleri iklim sistemine de etki etti
�i d
���n
�l
�yor. Bu da bal
�k
��l
���n k
�resel
�s
�nmaya ne kadar etki etti
�ini g
�steren
bir ger
�ek. Bal
�klar
�n gelece
�i i
�in Shopin ve
Robinson somon
�iftlikleri kurdular.
Brain ise a
��k deniz
�ift
�ili
�i yap
�yor. A
��k deniz
�ift
�ili
�inin artan talep kar
��s
�nda
�retimi
�nemli derecede artt
�raca
��na inan
�l
�yor.
A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�nda Vard�r
1.
Ara
�t
�rmac
�lar neye ya
�ayan
�l
�ler demektedir?
2.
Babun say
�s
�n
�n art
���n
�n do
�rudan ve dolayl
� etkileri nelerdir?
3.
Bal
�k
say
�s
�n
�n grafikleri ile vah
�i hayvan n
�fusunun
y
�ll
�k de
�i
�im grafi
�inden
��kan anlam nedir?
4.
Afrika'daki hayvanlar
�n kaybolmas
�
ile ilgili ara
�t
�rmay
� kim yapmaktad
�r?
5.
Bal
�k
��l
��a etki eden b
�y
�k sorunlar nelerdir?
6.
A
��r
� bal
�k avlaman
�n en garip sonu
�lar
� nelerdir?
7.
S
�lf
�r olay
� nedir?
8.
Ara
�t
�rmac
� denize gelen hidrojen s
�lfitin kayna
��n
�n ne oldu
�unu d
���n
�yordu?
9.
Okyanusun renginin de
�i
�mesinin
nedeni neydi?
10.
Derin deniz patlamalar
� ba
�ka hangi olayla sonu
�lan
�yordu?
11.
Sardunyalar
�n derin deniz patlamalar
�ndaki rol
�
neydi?
12.
Derin deniz patlamalar
� k
�resel
�s
�nmaya nas
�l
etki etmektedir?
13.
Mavi devrim nedir?
14.
Yosun ve midyelerin somon
�iftli
�ine olan faydas
� nedir?
�ZLEM
S�T�� B�YOLOJ� ��RETMENL��� 07010002009