Deniz alt� �zellikleri ve Yap�m Teknolojileri(45 dakika)

�� Deniz alt�lar 250 metreden fazla dalabiliyor ve orada 6 ay kalabiliyor. Yak�t ikmali yapmadan 20 y�l boyunca �al��abiliyor. Deniz alt�lar �imdiye kadar tasarlanm�� en �l�mc�l silah makinesidir.�� D�nyan�n �lk sava� gemisine kaplumba�a ad� verilir. USS-PENS�LVANYA birle�ik devletler donanmas�n�n en b�y�k deniz alt�s�d�r. Deniz alt� teknolojisinin geli�mesinde 6 anahtar a�ama ve 6 anahtar deniz alt� vard�r. USS-PENS�LVANYA boyu 171 metredir. 1776�da d�nyan�n ilk sava� deniz alt�s� s�n�rl� hava deste�i olan i�i oyuk ah�ap bir k�re �eklinde idi. Bu bir f��ya benzer olup i�inde bir operat�r vas�tas� ile deniz alt�na iniyor. Ve buna d�nyan�n ilk sava� deniz alt�s�na kaplumba�a ad� veriliyor. Kas g�c�ne dayal� olup pedal ile �al��yor. Deniz alt� m�rettebat� her g�n sadece hayatta kalmak i�in 12 metre k�p, yorucu �al��ma i�in ise daha fazla havaya ihtiya� vard�r. Gerekli hava suyun i�inden elektrik ak�m� ge�irerek hidrojen ve oksijen ay�rt edilerek sa�lan�r. Elektrolizle sudan oksijen elde edilir. Ve b�ylece saf ve temiz hava elde edilir.200 y�ldan daha �nce kaplumba�a operat�r� sadece 25 dakika su alt�nda kalabiliyordu. G�n�m�zde hava deste�i s�n�rs�zd�r. �� Deniz alt�s�nda bal�klarda oldu�u gibi y�zgece benzer yap�lar kullan�l�r. B�ylece y�n ve denge daha rahat sa�lan�r. USS-PENS�LVANYA� da y�zge�lere levha ad� verilir. K�� levhalar� en arkada yer al�rlar t�pk� bir u�aktaki y�kseklik kanatlar� gibi deniz alt�s�n�n a��s�n� kontrol ederler. Torpidoda silahlar� f�rlatmada ak� kullan�l�r. Torpidoda hedefine odaklanmay� sa�layan optik sensorlar yer al�r. S�t ine�i diye tabir ettikleri alman sava� gemileri yak�t olarak 400 ton yak�t alabilirler.1945�te ABD bilim adamlar� yak�t olarak n�kleer reakt�r yerle�tirmeye ba�lad�lar. Bu da uranyumu par�alay�p b�y�k bir �s� a��a ��kar�yor. Bu �s� buhar �retiminde kullan�l�yor. Ve b��aklar� harekete ge�irip pervaneleri hareket ettiriyor. ABD m�hendisler 1954�te d�nyan�n n�kleer g��le �al��an ilk deniz alt�s� olan USS-NAUTILUS d�nyaya sunuyorlar. Bunun denizde yak�t ikmali yapmaya ihtiyac� yoktur. Sadece 4 kg� lik uranyum yak�y� ile 100 bin km yolculuk yapabiliyor. Deniz alt�lar� g�venli askeri �s olarak kullan�labilir. Bunu ilk ba�aran Ruslard�r. Deniz alt�daki her �ey g�verte ekipmanlar �al��an makineler hatta el kurutma makineleri bile titre�imi yaratt�� g�r�lt�y� en aza indirmek i�in kau�uk �ok emiciler ile kaplanm�� durumdad�r. Deniz alt� pervanesi h�zla d�nerken bas�nc�n d��r�lmesi suyun �s�t�lmadan kaynamas�na sebep olur. Ve buhar kabarc�klar� �retir. Buna kavitasyon ad� verilir. Kavitasyon sadece pervane d�nerken meydana gelir.�� Deniz alt�lar bilimin insanlar� sundu�u teknolojiler kullan�larak bulunan muazzam askeri �s olarak kullan�labilecek makinelerdir.

�� ��A�a��daki Sorular�n Cevaplar� Filmin Ayr�nt�lar�nda Vard�r.

��

1. Deniz alt�lar yak�t ikmali yap�lmadan ka� y�l dayanabilirler.

2. D�nyan�n ilk sava� gemisine ne ad verilir.

3. Birle�ik devletler donanmas�n�n en b�y�k deniz alt�s�na ne ad verilir.

4. Deniz alt� teknolojisinin geli�mesinde ka� a�ama vard�r.

5. Deniz alt� m�rettebat�n�n her g�n hayatta kalmak i�in ne kadar oksijene ihtiya� vard�r.

6. G�n�m�zde deniz alt�lar� i�in gerekli oksijen nas�l sa�lan�r.

7. USS-PENS�LVANYA deniz alt�s�nda y�zge�lere ne ad verilir.

8. D�nyan�n ilk n�kleer g��le �al��an deniz alt�s�na ne ad verilir.

9. ABD bilim adamlar� 1945�te yak�t olarak hangi elementi kullanm��lard�r.

10. Deniz alt�lar� ilk olarak askeri �s olarak kullanan ve bunu ba�aran hangi devlettir.

11. Deniz alt�lar�nda g�r�lt�y� en aza indirmek i�in hangi neler kullan�l�r.

12. Kavitasyon nedir.

13. 100 bin km� lik bir yolculuk i�in yakla��k ne kadar uranyum gereklidir.

14. �Kaplumba�a operat�r� ne kadar s�re su alt�nda kalabiliyordu.

15. Torpidoda hedefine odaklanmay� sa�lay�c� hangi yap�lar yer al�r. ��

Tahir �G�T E��T�M B�YOLOJ� 4.SINIF